Лютеций

Лютеций — күміс түстес ақ лантаноид металл. Басқа сирек жер элементтері сияқты, ол жеке кен орындарында емес, өзіне туыстас элементтермен аралас күйде кездеседі, сондықтан оны бөліп алу қиын. Лютеций монацит сияқты минералдарда өте аз мөлшерде болады; өнеркәсіпте оны сирек жер минералдарын өңдеу кезінде қосалқы өнім ретінде алады. Одан әрі бөлу үшін ион алмасу әдістері қолданылады, ал металды лютеций қосылысын тотықсыздандыру арқылы алуға болады. Лютецийдің арнайы салаларда қолданылуы бар. Тұрақты лютеций мұнай өңдеуде қолданылатын катализаторлардың жұмысына көмектеседі, ал құрамында лютеций бар қосылыстар рентген сәулелерін көрінетін жарыққа айналдыратын сцинтилляторларда, соның ішінде медициналық ПЭТ зерттеуінің детекторларында пайдаланылады. Лютецийдің басқа бір түрі — радиоактивті лютеций-177 изотопы — қатерлі ісіктің кейбір түрлерін нысаналы емдеуде қолданылады; медицинадағы бұл қолданыс кәдімгі лютеций металына емес, дәл осы изотопқа қатысты.